Давањето отказ од работа е сериозна одлука која не треба да се носи импулсивно. Начинот на кој ќе го напуштите работното место може да има директни последици врз вашите идни вработувања, правна сигурност и финансиска стабилност.
Иако законот го штити работникот како „послаба страна“ во работниот однос, тоа не значи дека можете да заминете без да внимавате на формата, роковите и обврските што ги имате. Во продолжение ги издвојуваме најважните работи на кои мора да внимавате кога давате отказ, за да избегнете непотребни проблеми.
Секогаш давајте отказ во писмена форма
Отказот на договорот за вработување секогаш мора да биде даден во писмена форма. Усно соопштување, оставање порака или едноставно недоаѓање на работа не се сметаат за законски отказ и можат да создадат сериозни последици.
Со писмената изјава јасно и недвосмислено го известувате работодавачот дека сакате да го раскинете договорот за вработување. Не сте должни да ги наведувате причините за заминување, освен ако самите сметате дека тоа е соодветно.
Отказот треба да му биде правилно врачен на работодавачот, односно на непосредно претпоставеното или овластено лице. Само така може да бидете сигурни дека отказниот рок ќе започне да тече.
Проверете го и почитувајте го отказниот рок
Основно правило е дека кога работникот го откажува договорот за вработување, отказниот рок изнесува најмалку еден месец. Со договор за вработување или колективен договор може да биде договорен и подолг рок, но тој не смее да надмине три месеци.
Отказниот рок започнува да тече наредниот ден од денот кога отказот е врачен на работодавачот. За време на овој период, вие сте обврзани редовно да доаѓате на работа и целосно да ги извршувате работните задачи.
Непочитување на отказниот рок, без законска основа или договор со работодавачот, може да резултира со побарувања за надомест на штета или нарушување на вашиот професионален углед.
Договор за паричен надоместок наместо отказен рок
Законот дозволува можност работникот и работодавачот да се договорат за паричен надоместок наместо отслужување на отказниот рок. Ова значи дека можете веднаш да го прекинете работниот однос, а работодавачот да ви исплати надоместок за целиот период на отказниот рок.
Важно е ваквиот договор да биде јасен и недвосмислен. Доколку нема изречен договор, се смета дека сте должни да го одработите отказниот рок.
Во случај на договор за паричен надоместок, работниот однос престанува на денот на врачување на отказот.
Средете ги сите обврски и отворени прашања
Пред да го напуштите работното место, важно е да немате нерешени обврски кон работодавачот. Ова вклучува раздолжување на опрема, документи, службени средства и други доверени работи.
Исто така, водете сметка за можни договорни обврски, како клаузули за доверливост, забрана за конкуренција или одговорност за штета. Непочитувањето на овие обврски може да доведе до судски постапки.
Добра пракса е да обезбедите докази за извршената работа, предадените задачи и комуникацијата со работодавачот, особено ако постои ризик од идни спорови.
Кога можете да дадете отказ без отказен рок
Имате право да го откажете договорот за вработување без отказен рок доколку работодавачот сериозно ги крши законските обврски. Ова, меѓу другото, вклучува неисплата на плата, исплата на намалена плата, небезбедни услови за работа или навредливо и дискриминаторско однесување.
Во овие случаи, задолжително е претходно писмено да го предупредите работодавачот и да му дадете рок од три дена за отстранување на повредата. Доколку тоа не се случи, можете законски да заминете без отказен рок.
Во вакви ситуации, работникот има право и на испратнина и обештетување најмалку во висина на изгубената плата за периодот на отказниот рок.
Побарајте ги вашите документи и потврди
По престанокот на работниот однос, работодавачот е должен да ви ги врати сите ваши лични документи во оригинал.
Исто така, имате право да добиете потврда за видот на работата што сте ја вршеле, времетраењето на работниот однос и други податоци кои може да ви бидат потребни за идни вработувања или остварување права.
Правилното и одговорно давање отказ ве штити од правни и финансиски последици и го зачувува вашиот професионален интегритет. Почитувањето на формата, роковите и обврските е во ваш најдобар интерес.
Доколку имате сомнеж или се наоѓате во сложена ситуација, навремената правна консултација може да спречи сериозни проблеми и да ви овозможи сигурен и мирен прекин на работниот однос.


